اگر به دنبال تهیه روغن کنجد طبیعی، خالص و سرشار از خواص درمانی هستید، روغنگیری با دستگاه پرس سرد بهترین روش ممکن است. در این روش، روغن بدون اعمال حرارت بالا استخراج میشود و تمام ویتامینها، آنتیاکسیدانها و عطر طبیعی دانه کنجد حفظ میگردد. اما برای رسیدن به بهترین نتیجه، باید مراحل را به درستی و با رعایت نکات کلیدی طی کنید.
چگونه با دستگاه پرس سرد از کنجد روغن بگیریم؟
برای روغنگیری از کنجد با دستگاه پرس سرد هیراد ماشین، این ۷ مرحله را دنبال کنید: ۱) انتخاب کنجد مرغوب و بدون ناخالصی، ۲) شستشو و خشک کردن کامل (رطوبت زیر ۸ درصد)، ۳) برشته کردن ملایم در دمای پایین (اختیاری اما مفید)، ۴) راهاندازی دستگاه و تنظیم دما و فشار، ۵) تغذیه آرام و یکنواخت دانهها در قیف، ۶) جمعآوری روغن و جداسازی از کنجاله، ۷) صاف کردن و بستهبندی روغن در بطری تیره. با رعایت این مراحل ساده، روغنی خالص، خوشعطر و با ماندگاری بالا خواهید داشت. در ادامه، هر مرحله را با جزئیات کامل بررسی میکنیم.
مرحله اول: انتخاب و آمادهسازی کنجد مرغوب
کیفیت روغن نهایی شما مستقیماً به کیفیت دانه کنجد بستگی دارد. برای بهترین نتیجه:
کنجد تازه و درجه یک انتخاب کنید. کنجد کهنه یا مانده روغن کمتری دارد و ممکن است طعم تلخی به روغن بدهد.
دانهها را از نظر وجود سنگ ریزه، خاک و سایر ناخالصیها بررسی کنید. ورود سنگ ریزه به دستگاه میتواند به تیغهها و ماردون آسیب جدی وارد کند.
نوع کنجد را در نظر بگیرید. کنجد سفید و کنجد سیاه هر دو قابل روغنگیری هستند. کنجد سیاه معمولاً عطر قویتری دارد و روغن آن در طب سنتی ارزش بیشتری دارد.
مرحله دوم: شستشو و خشک کردن کنجد
شستشو و خشک کردن صحیح، یکی از مهمترین مراحل قبل از روغنگیری است.
۱. کنجد را با آب سرد و تمیز بشویید تا گرد و غبار و آلودگی سطحی از بین برود.
۲. اجازه دهید آب اضافی آن کاملاً خارج شود. از صافی یا پارچه تمیز برای این کار استفاده کنید.
۳. کنجد را کاملاً خشک کنید. رطوبت ایدهآل برای روغنگیری حدود ۶ تا ۸ درصد است. اگر کنجد رطوبت بالایی داشته باشد:
روغنگیری با مشکل مواجه میشود و راندمان کاهش مییابد.
روغن تولیدی کف میکند و کیفیت آن پایین میآید.
ممکن است دستگاه دچار گرفتگی شود.
برای خشک کردن، کنجد را در یک لایه نازک در آفتاب یا در دستگاه خشککن با دمای پایین پهن کنید تا رطوبت اضافی گرفته شود.
مرحله سوم: برشته کردن ملایم کنجد (اختیاری اما توصیه میشود)
برشته کردن کنجد قبل از روغنگیری، عطر و طعم روغن را به طور قابل توجهی افزایش میدهد. اما باید با دقت انجام شود:
کنجد را در دمای پایین (حدود ۱۲۰ تا ۱۵۰ درجه سانتیگراد) به مدت ۱۰ تا ۱۵ دقیقه برشته کنید.
مراقب باشید کنجد نسوزد. اگر کنجد بیش از حد برشته شود، روغن طعم تلخی پیدا میکند.
بعد از برشته کردن، اجازه دهید کنجد کاملاً خنک شود قبل از ریختن در دستگاه. ریختن کنجد داغ در دستگاه میتواند به قطعات آسیب بزند و کیفیت روغن را کاهش دهد.
نکته: اگر به دنبال روغن کنجد خام و با طعم طبیعیتر هستید، میتوانید از برشته کردن صرفنظر کنید و کنجد را به صورت خام روغنگیری کنید.
مرحله چهارم: راهاندازی و تنظیم دستگاه پرس سرد
قبل از شروع روغنگیری، دستگاه را به درستی آماده کنید:
۱. دستگاه را روی سطح صاف و محکم قرار دهید.
۲. در صورت وجود سیستم خنککننده، آن را روشن کنید تا دمای دستگاه در طول فرآیند پایین بماند.
۳. دستگاه را به برق مناسب (تک فاز یا سه فاز) وصل کنید.
۴. دستگاه را روشن کنید و چند دقیقه صبر کنید تا به دمای عملیاتی برسد.
۵. در مدلهای مجهز به اینورتر (دور متغیر)، سرعت ماردون را بر اساس نوع دانه تنظیم کنید. برای کنجد، سرعت متوسط تا پایین معمولاً بهترین نتیجه را دارد.
۶. ژیگلور (خروجی کنجاله) را در وضعیت نیمه باز تنظیم کنید تا فشار مناسب برای استخراج روغن ایجاد شود.
مرحله پنجم: تغذیه کنجد در دستگاه
این مرحله نیاز به دقت و صبر دارد:
۱. کنجدهای آماده شده را به آرامی و به صورت یکنواخت درون قیف ورودی بریزید.
۲. از ریختن یکباره حجم زیاد خودداری کنید. این کار میتواند باعث گرفتگی دستگاه و کاهش راندمان شود.
۳. سرعت تغذیه را کنترل کنید. اجازه دهید دستگاه به تدریج دانهها را جذب کند.
۴. در حین کار، به صدای دستگاه توجه کنید. هرگونه صدای غیرعادی ممکن است نشانه مشکل باشد.
در این مرحله، ماردون (حلزونی) دستگاه، دانههای کنجد را به سمت محفظه فشار هدایت میکند. تحت فشار و سایش مکانیکی، سلولهای حاوی روغن شکسته شده و روغن از آنها آزاد میشود.
مرحله ششم: جمعآوری روغن و جداسازی از کنجاله
خروجی دستگاه شامل دو محصول است:
روغن استخراج شده (همراه با مقدار کمی آب) که از یک خروجی خارج میشود.
کنجاله (پسماند کنجد) که از خروجی دیگر خارج میگردد. کنجاله کنجد سرشار از پروتئین و فیبر است و برای خوراک دام، تهیه شیر کنجد و به عنوان کود آلی کاربرد دارد.
برای جداسازی روغن از آب:
۱. روغن و آب خارج شده را در یک ظرف تمیز جمعآوری کنید.
۲. ظرف را چند ساعت در جای خنک و آرام قرار دهید تا روغن (که چگالی کمتری دارد) روی آب شناور شود.
۳. روغن شناور روی آب را به آرامی برداشته یا با شیر مخصوص تخلیه کنید. بهتر است روغن را ۲۴ ساعت راکد بگذارید تا ناخالصیها و لِردِ (رسوبات) آن تهنشین شده و روغن شفاف گردد.
مرحله هفتم: صاف کردن، بستهبندی و نگهداری روغن
برای افزایش ماندگاری و شفافیت روغن:
۱. روغن جدا شده را از صافی پارچهای نازک یا فیلتر مخصوص عبور دهید تا ذرات ریز معلق جدا شوند.
۲. روغن صاف شده را در بطریهای شیشهای تیره رنگ بریزید. بطریهای تیره از نفوذ نور و اکسیداسیون روغن جلوگیری میکنند.
۳. درب بطری را محکم ببندید تا تماس روغن با هوا به حداقل برسد.
۴. روغن را در جای خنک، خشک و دور از نور مستقیم خورشید نگهداری کنید.
جدول خلاصه مراحل روغنگیری از کنجد
| مرحله | شرح عملیات | نکات کلیدی |
|---|---|---|
| ۱. انتخاب | انتخاب کنجد تازه و درجه یک | از کنجد کهنه یا آلوده استفاده نکنید |
| ۲. شستشو و خشک کردن | شستشو با آب سرد و خشک کردن کامل | رطوبت ایدهآل: ۶ تا ۸ درصد |
| ۳. برشته کردن | برشته کردن ملایم در دمای ۱۲۰-۱۵۰ درجه | اختیاری است؛ مراقب سوختن باشید |
| ۴. راهاندازی دستگاه | روشن کردن و تنظیم دما و فشار | سیستم خنککننده را فعال کنید |
| ۵. تغذیه | ریختن آرام و یکنواخت کنجد در قیف | از ریختن یکباره حجم زیاد خودداری کنید |
| ۶. جمعآوری | جمعآوری روغن و جداسازی از آب | ۲۴ ساعت راکد بگذارید تا روغن شفاف شود |
| ۷. بستهبندی | صاف کردن و ریختن در بطری تیره | در جای خنک و دور از نور نگهداری کنید |
نکات طلایی برای روغنگیری با کیفیت از کنجد
۱. دمای دستگاه را کنترل کنید
دستگاههای پرس سرد هیراد ماشین مجهز به سیستم خنککننده هستند که از افزایش دمای روغن جلوگیری میکند. اگر دستگاه شما فاقد این سیستم است، پس از هر ۱ تا ۲ ساعت کار، به دستگاه استراحت دهید تا خنک شود.
۲. از تمیزی دستگاه اطمینان حاصل کنید
پس از هر بار استفاده، دستگاه را به طور کامل تمیز کنید. باقی ماندن بقایای کنجد در دستگاه باعث فساد، بوی نامطبوع و کاهش کیفیت روغنهای بعدی میشود.
۳. از قطعات یدکی اصلی استفاده کنید
تیغهها و ماردون دستگاه به مرور زمان فرسوده میشوند. برای حفظ کیفیت روغنگیری، قطعات یدکی اصلی را از هیراد ماشین تهیه کنید.
۴. به زمان بستهبندی توجه کنید
روغن کنجد پرس سرد را بلافاصله پس از صاف کردن در بطریهای تیره بریزید تا از اکسیداسیون و فساد زودهنگام جلوگیری شود.
کاربردهای روغن کنجد پرس سرد
روغن کنجد استخراج شده با روش پرس سرد، به دلیل حفظ کامل خواص، کاربردهای متنوعی دارد:
مصرف خوراکی: به عنوان چاشنی سالاد، افزودنی به غذاهای پخته شده (با حرارت ملایم) و تهیه انواع سسها.
مصارف درمانی در طب سنتی: برای تقویت حافظه، سلامت پوست و مو، کاهش التهابات و بهبود عملکرد گوارش.
مصارف آرایشی و بهداشتی: به عنوان پایه بسیاری از محصولات مراقبت از پوست و مو.
روغنگیری از کنجد با دستگاه پرس سرد هیراد ماشین، فرآیندی ساده اما نیازمند دقت و رعایت اصول است. با انتخاب کنجد مرغوب، شستشو و خشک کردن صحیح، برشته کردن ملایم، تنظیم دقیق دستگاه و رعایت نکات نگهداری، میتوانید روغنی خالص، خوشعطر و سرشار از خواص درمانی تولید کنید. هیراد ماشین با ارائه دستگاههای باکیفیت، گارانتی معتبر و خدمات پس از فروش، همراه مطمئن شما در این مسیر است.
برای اطلاع از قیمت دقیق و شرایط خرید دستگاههای روغنگیری هیراد ماشین، میتوانید به صفحه فروشگاه مراجعه کرده یا با کارشناسان فروش این شرکت تماس بگیرید.
